Страница 19 из 22
13 Кинилэр буоллаҕына: «Эн кулуттарыҥ, биһиги — уон икки ини-биилэрбит, Ханаан сиригэр биир киһи оҕолоробут, арай кырабыт билигин аҕатынаан, оттон биирбит суох», — диэбиттэр. 14Йосеф кинилэргэ эппит: «Итини эттим дии эһиэхэ — түөкүттэр-гит диэн. 15 Эһиги кырдьыккытын туоһулуоххут, фараон тыынынан андаҕайабын: эһиги аччыгыйгыт кэлиэр диэри, мантан тахсыаххыт суоҕа. 16Бииргитин ыытан инигитин аҕалтарыҥ, оттон эһиги хаайыллыаххыт. Эһиги этэргит төһө кырдьыктааҕа биллиэҕэ. Оттон оннук буолбатаҕына, фараон тыынынан андаҕайабын, эһиги — түөкүттэргит». 17Итиэннэ кинилэри ылан Йосеф үс күҥҥэ хаайтарбыт. 18 «Үһүс күнүгэр Йосеф кинилэргэ эппит: «Таҥараттан кут-танабын, онон тыыннаах хаалар туһугар маннык гыныҥ: 19өскөтүн, киһи итэҕэйэр дьоно буолларгыт, эһигиттэн бииргит бу хаайыллан сытар дьиэҕитигэр хааллын, оттон атыттар дьиэҕит дьоно аччыктаабатын туһугар аста ил-дьиҥ. 20Уонна этэргит кырдьыктааҕын туоһулаан итиэннэ өлбөт туһугар инигитин миэхэ аҕалыҥ». Кинилэр этэрин хоту гыммыттар. 21Итиэннэ бэйэ-бэйэлэригэр: «Чахчы, инибит иннигэр иэспитин төлөөн эрдэхпит: биһиги кини эрэйдэнэрин көрбүппүт, кини ааттаһарын истибэтэх-пит. Ол иһин биһигини бу сор буулаата», — дэспиттэр. 22Реувен кинилэргэ хоруйдаан эппит: «Эппэтэҕим дуо эһиэхэ, оҕону утары аньыыны оҥороҕут диэн? Эһиги истибэтэххит, билигин кини хаана эһигиттэн ирдэнэн эрдэҕэ».
23Кинилэр Йосебы кытта тылбаасчыттаах быһаар-сар буолан, Йосеф кинилэри өйдүүрүн билбэттэр эбит. 24Йосеф кинилэртэн төттөрү хайыһан баран ытаабыт. Онтон кинилэргэ төннөн, тиийэн кэпсэппит. Итиэннэ Шимеону ылан кинилэр көрөн турдахтарына кэлгийтэр-бит. 25 Ол кэннэ Йосеф кинилэр иһиттэрин аһылыгынан толороллоругар, үрүҥ көмүстэрин хас биирдиилэрин мөһөөччүгэр төннөрөллөрүгэр уонна суолга ыһык биэрэл-лэригэр дьаһайбыт. Ону толорбуттар. 26 Кинилэр астарын өсүөллэригэр мэҥэһиннэрээт барбыттар. 27Кинилэртэн биирдэстэрэ хонук сиргэ тиийэн өсүөлүгэр ас биэрээри мөһөөччүгүн арыйбыт, көрбүтэ, арай, мөһөөччүгүн айа-ҕар үрүн көмүһэ баар эбит. 28Кини дьонугар: «Бу, үрүн көмүһүм төннүбүт, мөһөөччүгүм иһигэр сылдьар», — диэбит. Кинилэр сүрэхтэрэ айахтарыгар тахсыбыт уонна куттана-куттана бэйэ-бэйэлэригэр: «Танара, бу биһиэхэ тугу гынна?»— дэспиттэр. 29Кинилэр Ханаан сиригэр тиийэн аҕаларыгар Йааковка туох буолтун барытын кэп-сээбиттэр: 30 «Ол дойду тойоно биһигинниин хаҕыстык кэпсэттэ, биһигини ол сири кэтиир түөкүттэр курдук көрдө. 31Ону биһиги киниэхэ, киһи итэҕэйэр дьонобут, түөкүттэр буолбатахпыт диэтибит. 32 Биһиги аҕабытыгар уон икки ини-бии уолаттарбыт, биирбит суох, оттон кыра-быт аҕатынаан Ханаанна хаалбыта диэтибит. 33 Онуоха ол дойду тойоно биһиэхэ: «Эһиги төһө кырдьыгы этэргитин мин хантан билиэмий?
Миэхэ биирдэскитин хаалларын уонна дьиэҕит дьоно аччыктаабаттарын иннигэр аһы-лыкта ылын уонна барын. 34Итиэннэ инигитин миэхэ аҕалаарын, оччоҕо эһигини түөкүн буолбатахтар, киһи итэҕэйэр дьоно эбит диэн билиэм. Инигитин эһиэхэ төннөрүөм, ол кэннэ бу дойдуга эргиниэххитин сөп», — диэбитэ. 35Онтон мөһөөччүктэрин арыйбыттара: арай, үрүн көмүстээх баайыылара хас биирдиилэригэр баар эбит. Ол үрүн көмүстээх баайыыларын көрөн кинилэр уонна аҕалара эмиэ куттаммыттар. 36Аҕалара Йааков кинилэргэ: «Эһиги миигин оҕото суох хаалларан эрэ-ҕит: Йосеф суох, Шимеон эмиэ суох, аны Бэнийэмиини ылаҕыт — аата, барыта мин үрдүбүнэн буоллаҕай!» — диэбит. 37Онуоха Реувен аҕатыгар: «Өскөтүн мин кинини эйиэхэ аҕалбатахпына, мин икки уолаттарбын өлөр даҕаны. Кинини мин илиибэр биэр, мин эйиэхэ төн-нөрүөм», — диэбит. 38Аҕата: «Мин уолум эһигинниин барыа суоҕа, тоҕо диэтэххэ, кини убайа өлбүтэ, кини соҕотох. Өскөтүн эһиги айанныыр суолгутугар кини туох эмэ алдьархайга түбэстэҕинэ, кыырыктыйбыт бэйэбин кутурҕанна суулаанныт анараа дойдуга атаарыаххыт», — диэбит.
43
Сиргэ-дойдуга ыар сут буолбут. 2Кинилэр “Эгиипэттэн аҕалбыт астарын сиэбиттэрин кэн-нэ, аҕалара кинилэргэ: «Баран кыратык эмэ аһылыкта атыылаһан аҕалыҥ», — диэбит. 3 Онуоха Йехуда киниэхэ эппит: «Ол киһи биһигини сэрэтии бөҕө сэрэппитэ уон-на «инигитин илдьэ кэлиэххитигэр диэри мин харахпар көстүмэҥ» диэбитэ. 4Өскөтүн инибитин биһигинниин ыытар буоллаххына, баран эйиэхэ ас атыылаһыахпыт, 5оттон ыыппатаххына барбаппыт, тоҕо диэтэххэ ол киһи «инигитин илдьэ кэлиэххитигэр диэри миэхэ көстүмэҥ» диэбитэ. 6Йисраэль эппит: «Ол киһиэхэ өссө инилээхпит диэҥҥит, тоҕо миигин маннык эрэйдээтигит?» 7Кинилэр: «Ол киһи биһиги төрүппүт туһунан туоһуласпыта аҕай, «аҕаҕыт билигин да тыыннаах дуо?», «эһиги инилээххит дуо?» диэн ыйыппыта. Кини ол ыйытарын хоту хоруйдаан истэхпит дии. Хантан билиэхпитий, «инигитин аҕалыҥ» диэҕин». 8Йехуда аҕатыгар Йисраэльгэ эппит: «Уолу мии-гин кытта ыыт. Биһиги барыахпыт, өлүөр сылдьыахпыт, биһиги да, эн да, биһиги оҕолорбут да өлүөхпүт суо-ҕа. 9Мин кини иннигэр хоруйдуом, миигиттэн ирдээр. Өскөтүн кинини эйиэхэ аҕалбатахпына, үйэм тухары эн иннигэр буруйдаах буолуом. 10Маннык айгыстыбаппыт буоллар, икки төгүл кырыммыт буолуо этибит».
11 Аҕалара Йисраэль кинилэргэ эппит: «Оччотугар маннык гыныҥ: бу дойду үүнүүтүттэн ылыҥ уонна ол киһиэхэ сыттаах сымалаттан бальзамна, кыра эмит мүөттэ, сыттаах сы-малата уонна лааданна, фисташката уонна миндаль туораҕына кэһиитэ илдьиҥ. 12Үрүҥ көмүстэ эбии ылан барыҥ, оттон били мөһөөччүккүт баайыытыгар төттө-рү кутан биэрбит көмүстэрин бэйэҕит төннөрүҥ, баҕар, ситэ көрбөтөхтөрө буолуо. 13Инигитин ылан ол киһиэхэ барыҥ. 14Модун Таҥара көмөтүнэн, ол киһи эһигини аһыннын, итиэннэ атын да инигитин, Бэнийэмиини эмиэ ыыттын. Оттон мин оҕото суох да хаалар буоллах-пына, буоллун». 15Онуоха ол дьоннор били бэлэхтэрин, мөһөөччүктээх үрүҥ көмүстэрин ылбыттар, Бэнийэм-иини эмиэ уонна туран Эгиипэккэ барбыттар, Йосефка тиийбиттэр. 16Йосеф кинилэр ортолоругар Бэнийэмиини көрөн баран дьиэтин тойонугар эппит: «Ити дьону дьиэ-ҕэ киллэр уонна сүөһүтэ астаа, ити дьон миигин кытта күнүс аһыахтара». 17Ол киһи Йосеф эппитин хоту оҥор-бут: били дьону Йосеф дьиэтигэр киллэрбит. 18Кинилэр Йосеф дьиэтигэр киирбиттэриттэн куттанан: «Ити урут биһиги мөһөөччүктэрбитигэр төннөрбүт көмүстэриттэн сылтаан баайсаары, саба түһэн биһигини кулут оҥостоору, өсүөллэрбитин ылаары манна киллэрдилэр», — дэспит-тэр. 19Кинилэр Йосеф дьиэтин тойоно киһиэхэ тиийэн аан айаҕар кэпсэппиттэр. 20Итиэннэ эппиттэр: «Болҕой эрэ, тойоммуот, биһиги урут ас атыылаһа кэлбиппит.
21 Онтон хонук сирбитигэр тиийэн мөһөөччүктэрбитин аспыппыт: арай, хас биирдиибит көмүһэ мөһөөччүкпүт айаҕар баар эбит, көмүспүт хайдах ыйаммытынан кээмэйин төн-нөрөбүт. 22Оттон ас атыылаһарга атын көмүстээхпит. Мөһөөччүктэрбитигэр көмүспүтүн ким төннөрбүтүн билбэппит». 23 Киһи эппит: «Уоскуйуҥ, куттанымаҥ. Эһиги Таҥараҕыт уонна эһиги аҕаҕыт Таҥарата эһиги мөһөөч-чүктэргитигэр баай бэрсибит, эһиги көмүскүт миэхэ кэллэ. Итиэннэ кинилэргэ Шимеону таһаарбыт. 24Кини бу дьону Йосеф дьиэтигэр киллэрбит уонна уу биэрбит. Кинилэр атахтарын сууммуттар, ол киһи өсүөллэргэ ас биэрбит. 25Оттон кинилэр Йосеф күнүс дьиэҕэ кэлиэр диэри кэһиилэрин бэлэмнээбиттэр, тоҕо диэтэххэ онно килиэп сиэхпит диэн истибиттэр. 26Йосеф дьиэтигэр кэлбит, оттон кинилэр дьиэҕэ кэһии аҕалбыттар уонна сиргэ диэри сүгүрүйбүттэр. 27Кини этэҥҥэ сылдьаҕыт дуо диэн туоһуласпыт уонна: «Кырдьаҕас аҕалаахпыт диэбиккит, этэҥҥэ дуо, өссө да тыыннаах дуо?» — диэн ыйыппыт. 28Онуоха кинилэр: «Эн кулутуҥ, биһиги аҕа-быт этэҥҥэ, билигин да тыыннаах», — диэбиттэр уонна сүгүрүйэн тоҥхойбуттар. 29Йосеф төбөтүн көтөҕөн ини-тин Бэнийэмиини, ийэтин уолун көрбүт уонна: «Бу баар дуо, миэхэ кэпсээбит инигит?» — диэбит. Итиэннэ эппит: «Танара эйигин арыаллаатын, уолчааныам». 30Йосеф ык-тарбыт, тоҕо диэтэххэ инитигэр истин иэйиитэ уһуктан ытыах курдук буолбут, онон түгэх хоско киирэн, онно ытаабыт.
31 Сирэйин суунаат тахсыбыт, кытаатан биэрбит уонна: «Аһылыгы тардын», — диэбит. 32Йосефка туспа уурбуттар, кинилэргэ туспа, кинилэри кытта аһыы оло-рор эгиипэттэргэ туспа — тоҕо диэтэххэ, Эгиипэт дьоно еврейдэри кытта аһыыр кыахтара суох, сиргэнэллэр эбит. 33Кини иннигэр саастарынан сааһыланан: улаханыттан кыратыгар тиийэ олорбуттар уонна бэйэ-бэйэлэриттэн соһуйбуттар. 34 Кинилэргэ Йосеф ас ыыппыт, Бэнийэмиин өлүүтэ барыларынааҕар биэс төгүл элбэх эбит. Кинилэр Йосебы кытта испиттэр-аһаабыттар.
44