Страница 5 из 22
— Ханаан кыраннын,
Убайдарын кулуттарын кулута буоллун.
26Өссө эппит:
«Шем Айыы Тойон Танарата алҕаннын,
Ханаан киниэхэ кулут буоллун.
27Йафет Танарата кинини үксүүр-тэнийэр онордун, итиэннэ Шем отуутугар олохсуйдун. Оттон Ханаан кини-лэргэ кулут буоллун». 28 Уу халаанын кэнниттэн Ной үс сүүс биэс уон сыл буолбут. 29Ной олоҕун күннэрэ барыта тоҕус сүүс биэс уон сыл буолбут. Онтон өлбүт.
10
Бу — Ной уолаттарын: Шем, Хам, Йафет удьуор-XV/ дара. Улахан уу кэннэ кинилэр оҕоломмуттар. 2Йафет уолаттара: Гомер, Магог, Мадай, Йаван, Тувал, Мешех уонна Тираас. 3Гомер уолаттара: Ашкеназ, Рифат уонна Тогарма. 4Йаван уолаттара: Элиша уонна Тар-шиш, Киттиим уонна Доданим. 5Бу дьонтон бэйэлэрин сирдэригэр тус-туһунан тыллаах, туспа уустаах дьон арыыларынан арахсан олохсуйбуттар. 6Хам уолаттара: Куш, Мицраим, Фут уонна Ханаан. 7Куш уолаттара: Сева, Хавила, Савта, Рама, Савтеха. Рама уолаттара: Шева уонна Дедан. 8Куштан Нимрод төрөөбүт. Кини сиргэ бастакы улуу сэрииһит буолбут. 9Кини Айыы Тойон иннигэр булчут бэрдэ буолбут. Ол иһин этэллэр эбит: «Нимрод курдук Айыы Тойон иннигэр күүстээх булчут», — диэн. 10Аан бастаан кини саарыстыбата Вавилон, Эрэх, Аккаад уонна Калныа сирдэрэ эбиттэр. Бары Шиннаар-га киирсэллэр. 11 Ол сиртэн кини Ашшуурга тахсыбыт уонна Ниневия, Риховот-Ир итиэннэ Калаах куораттары туппут. 12Онтон Ниневия уонна Калаах икки ардыгар Риэсэн куораты эмиэ. Ол — улахан куорат эбит. 13Миц-раимтан Лудим, Анавиим, Лехавиим уонна Нафтухиим, 14Патрусиим, Каслухиим уонна Кафториим үөскээбит-тэр. Олортон Пилистиимнэр тахсыбыттар. 15Ханаантан үөскээбиттэр: бастакы оҕото Сидуон, Хиэт, 16йевусэйдэр, амарыайдар уонна гиргашиилар, 17хиввилэр, аркейдар, синейдэр, 18 арбаадыайдар, сыамарыайдар, хамаатыайдар. Кэлин Ханаан уустара тэнийбиттэр.
19Ханааннар олох-суйбут сирдэрэ Сидуонтан саҕалаан Гирээрэҕэ, Хаазаҕа тиийэ тайыыр эбит. Онтон салгыы Содуому, Хомуора-ны, Адмааны, Сибэйиими, Лаашаны хабар эбит. 20 Бу барыта — Хам уолаттара уустарынан, тылларынан, олох-суйбут сирдэринэн, норуоттарынан арахсар удьуордара эбит.
21Йафет улахан убайа, Эвердэр аҕалара Шем эмиэ оҕолордоох эбит. 22Шем уолаттара: Елаам, Ашшуур,
Арпакшаад, Лууд уонна Араам. 23 Араам уолаттара: Ууц, Хуул, Гиэтэр уонна Мааш. 24Арпакшаад Шалааҕы тө-рөппүт, Шалаах Эвери төрөппүт. 25Эвертэн икки уол төрөөбүт: биирин аата Пиэлэк диэн эбит — арахсыы диэн суолталаах, тоҕо диэтэххэ, ол кэмнэ дьон-норуот оло-рор сирдэрин араарбыттар, оттон кини инитэ Дьактаан. 26Дьактаантан удьуордара: Алмараад, Шалеф, Сарма-вет уонна Дьараах, 27Дуораам, Узаал, Диикилэ, 28Овал, Абимаэль, Шева, 29Офир, Хавиила, Йовав. Балар бары Дьактаан уолаттара эбиттэр. 30Кинилэр Мешаттан са-ҕалаан Сафаар диэн илинни хайалаах сирдэргэ тиийэ олохсуйбуттар. 31 Бу — Шем уолаттарын уустарынан, тыл-ларынан, арахсан тэнийбит түөлбэлэринэн удьуордара. 32 Бу — Ной уолаттарын бэйэлэрин норуоттарын ортоту-гар удьуордарынан уустара. Улахан уу кэннэ кинилэртэн сиргэ киһи аймах тэнийэн үөскээбит.
11
1 Сир үрдүгэр бар дьон биир тыллаахтар, биир сана-лаахтар эбит. 2 Кинилэр илин диэкиттэн сыҕарыйан Шинаарга дэхси ньуурдаах сири булан олохсуйбуттар. 3Кинилэр: «Туойу таптайан уокка уматыахха», — диэн сүбэлэспиттэр. Кинилэр тааһы кирпииччэнэн солбуй-буттар, испиэскэ оннугар сымаланы сыбах оностубуттар. 4Кинилэр: «Сири-дойдуну биир гына ыһыллан хаалыах-тааҕар куоратта уонна халлаанна тиийэр үрдүктээх дьиэтэ туттан, ааппытын үйэтитиэххэ», — диэбиттэр. 5Киһи аймах удьуора туппут куоратын уонна үрдүк таас тутуутун көрөөрү Айыы Тойон үөһэттэн түспүт 6уонна: «Дьэ, бу биир норуот, кинилэр бары биир тыллаахтар. Оттон бу үлэ — кинилэр саҕалааһыннара эрэ. Аны ылсы-быттарын ыһыктыахтара суоҕа. 7Түһэн, бэйэ-бэйэлэрин өйдөспөттөрүн гына, тылларын булкуйуохха», — диэбит. 8Айыы Тойон кинилэри ылан сир-дойду үрдүнэн ыһан кэбиспит. Онон кинилэр куорат туталлара тохтообут. 9Ол иһин Бавель [Вавилон] диэн ааттаабыттар, тоҕо диэтэххэ, онно Айыы Тойон сир-дойду тылын булкуйан кэбиспит. Айыы Тойон кинилэри, онтон сири-дойдуну биир гына ыспыт.
10 Бу Шем ууһа. Улахан уу кэннэ икки сыл буолан баран Шемтэн сүүс саастааҕар Арпакшаад төрөөбүт. пШем-тэн Арпакшаад төрүөҕүттэн биэс сүүс сыл олорбут, ол кэмнэ атын уолаттар, кыргыттар төрөөбүттэр. 12Арпак-шаад отут биэс сааһыгар киниттэн Шалаах төрөөбүт. 13Арпакшаадтан Шалаах төрүөҕүттэн түөрт сүүс үс сыл олорбут, элбэх уол, кыыс оҕо төрөөбүт. 14Шалаах отут сааһыгар Эвер төрөөбүт. 15Шалаахтан Эвер төрүөҕүттэн түөрт сүүс үс сыл олорбут, Шалаахтан элбэх уол, кыыс төрөөбүт. 16Эвер отут уон түөрдүгэр Пиэлэк төрөөбүт. 17Эвертэн Пиэлэк төрүөҕүттэн түөрт сүүс отут сыл олор-бут, киниттэн элбэх уол, кыыс оҕо төрөөбүт. 18 Пиэлэк отут сааһыгар Реу төрөөбүт. 19Пиэлэктэн Реу төрүөҕүттэн ыла кини икки сүүс тоҕус сыл олорбут, ол кэм устата киниттэн уолаттар, кыргыттар төрөөбүттэр. 20Реу отут икки сааһыгар Серуг төрөөбүт. 21Серуг төрүөҕүттэн Реу икки сүүс сэттэ сыл олорбут, ол тухары атын уол, кыыс ыччаттаммыт. 22 Серуг отут сааһыгар киниттэн Нахуор төрөөбүт. 23 Нахуор төрүөҕүттэн ыла Серуг икки сүүс сыл олорон үгүс ыччаттаммыт. 24Нахуор буоллаҕына сүүрбэ тоҕус сааһыгар Тараах төрөөбүт. 25Нахуор Тараах төрүө-ҕүттэн сүүс уон тоҕус сыл олорбут, киниттэн уолаттар, кыргыттар төрөөбүттэр. 26Тараах сэттэ уон сыл олорбут. Киниттэн Авраам, Нахуор, Араан төрөөбүттэр.
27Бу Тараах ууһа. Тараахтан Авраам, Нахуор уонна Араан төрөөбүттэр. Араантан Лот төрөөбүт. 28 Араан, аҕа-та Тараах баарына, төрөөбүт сиригэр, Касдиим Ууругар өлбүт. 29Авраам уонна Нахуор ойох ылбыттар. Авраам ойоҕун аата Саара, Нахуор ойоҕо Милкаа — Араан кыы-һа (Араан — Милкаа уонна Иска аҕата). 30Саараҕа оҕо сатаан үөскээбэт буолан оҕоломмотох эбит. 31Тараах уолун Авраамы, Араантан сиэнин Лоту, Авраам кэр-гэнэ кийиитин Саараны илдьэ Касдиим Ууруттан тахсан Ханаан сиригэр барбыттар. Ол эрэн кинилэр Хараанна тиийээт, онно олохсуйбуттар. 32Тараах ик-ки сүүс биэс сааһыгар диэри олорон баран Хараанна өлбүт.
12
Айыы Тойон Авраамна эппит: «Сиргиттэн-X уоккуттан, дьоннуттан-сэргэҕиттэн, төрөөбүт дьиэҕиттэн мин эйиэхэ ыйан биэрэр сирбэр бар. 2 Оччоҕуна эйигиттэн улуу норуоту удьуордатыам, эйигин алҕыам, суон сураҕырдыам, оччоҕо эн алгыстаах буолуон. 3 Эйигин алҕааччылары алҕыам, эйигин кыраабыты кырыам. Эн нөнүө киһи аймах барыта алҕаныаҕа». 4Онуоха Авраам Айыы Тойон эппитин хоту барбыт. Кинилиин Лот эмиэ барсыбыт. Авраам Хараантан тахсарыгар сэттэ уон биэс саастаах эбит. 5Авраам ойоҕун Саараны, убайын уолун Лоту, Хараанна олорон муспут баайдарын-дуолларын уонна дьонун-сэргэтин илдьэ Ханаан сиригэр тиийээ-ри барбыттар. Кинилэр Ханаан сиригэр тиийбиттэр, 6Авраам Шехем куорат аттынааҕы Маре аарыма маһыгар тиийбит. Онно оччолорго ханааннар олорбуттар. 7Айыы Тойон Авраамна көстүбүт уонна: «Бу сири эн ыччаккар биэриэм», — диэбит. Кини онно, Айыы Тойон көстүбүт сиригэр, кэрэх туппут. 8 Кини онтон Бэт Эль сирин илин өттүгэр тайаан сытар хайалаах сир диэки сыҕарыйбыт, итиэннэ олохсуйар улахан отууларын туруоруммут, ол арҕаа өттүгэр Бэт Эль, оттон илин өттүгэр Хаай баар эбит. Онно Айыы Тойонно кэрэх туппут уонна Айыы Тойону ааттаан ынырбыт. 9Авраам туран Негевкэ кэрийэ барбыт.
10 Ол дойдуга сут буолбут. Авраам Эгиипэккэ быстах кэмнэ олохсуйа барбыт. Тоҕо диэтэххэ, били сиргэ улуу сут турбут. пЭгиипэккэ чугаһаан иһэн кини ойоҕор Саараҕа эппит: «Дьэ, бу мин билэбин, эн кэрэ дьүһүн-нээх дьахтаргын. 12Эйигин Эгиипэккэ көрдөхтөрүнэ: «Бу — кини ойоҕо» диэхтэрэ уонна миигин өлөрүөхтэрэ, эйигин тыыннаах ордоруохтара. 13 Эн, миэхэ үчүгэйи онорон: «Балтабын», — диэн этээр эрэ. Мин олоҕум эйигиттэн тутулуктаах. 14Авраам Эгиипэккэ киирбитин кэннэ, олохтоохтор дьахтар үтүөкэн бэйэлээҕин көрбүттэр. 15Дьахтары фараон кулуттарын тойотторо эмиэ көрбүттэр уонна фараонна тиийэн сөҕөн-махтайан кэпсээбиттэр. Дьахтары фараон дьиэтигэр ылбыттар. 16Онон Авраам абыраммыт. Киниэхэ кыра, улахан сүөһү, өсүөллэр, эр дьон да, дьахтар да кулуттар, тыһы өсүөллэр, тэбиэннэр баар буолбуттар. 17Айыы Тойон Авраам ойоҕо Саараттан сылтаан фараонна уонна кини дьиэ кэргэнигэр ыар ох-суулары онортообут. 18 Фараон Авраамы ыныран эппит: «Бу тугу онордун эн миэхэ? Тоҕо эппэтин, кини эн ойоҕун буоларын? 19Тоҕо кинини балтым диэтин? Мин буолла-ҕына кинини ойох оностубутум. Билигин дьэ ойоххун ыл уонна бар». 20Фараон дьонугар кинини утааралларыгар дьаһал биэрбит. Онуоха кинини уонна ойоҕун, баайын-малын биэрэн туран утаарбыттар.