Страница 222 из 247
рз7i. Не возм0жно во врeмz моли1твы ми1рну бhти ўм0мъ, други1ню не стzжaвшему воздержaніе и3 люб0вь: т0 бо ю4же на дyшу t тёла враждY разори1ти приподвизaетсz: сіs же ю4же на бли1жнzго гDа рaди и3 tсю1ду преимyщій всsкъ ќмъ ми1ръ приходsщъ nби1тель твори1ти въ тaкw ўмири1вшемсz њбэщавaетсz.
(с. 1125)
р}i. Нyждно є4сть въ цrтвіе б9іе подвизaющусz вни1ти, и3збhточествовати во благи1хъ дёлу прaвды є3гw2, въ ми1лостынzхъ ќбw t лишeніz подаsніемъ, во трудёхъ же и4же њ ми1рэ и3зречeніемъ є4же њ гDэ терпёніz.
рf7i. НижE њскудэвaй въ добродётели за нерадёніе, нижE и3збhточествуzй за возношeніе, внyтрь пристaнища є4же въ безстрaстіи њбрsщутсz: ни є3ди1нъ бо, ни другjй, ±же t прaвды въ наслаждeніи бhсть благи1хъ, срeдственнику њбрэтaющусz въ ни1хъ, њскудёнію, и3 превосхождeнію.
Rк. НижE землS, ѓще не ўмн0жено земледёльцеви сёмz, даровaти и4мать, богaта м0жетъ содёлати є3го2, т0чію на сёмz подаю1щи, и3ли2 и3 мaлъ нёкій прил0гъ. НижE дёzтельными совершaемое, ѓще не лyчшее пaче произволeніz є3гw2 тщaніе ко бGу њбрsщетсz, прaведна содёлати м0жетъ.
рк7а. Не вси2 не лю1бzщіи бли1жнzго ненави1дэти м0гутъ, нижE не ненави1дzщіи є3го2 люби1ти. И# и4но ќбw є4сть є4же зави1дэти џнаго предспёzнію: и4но же є4же предпsтіемъ томY не бывaти къ предспёzнію. Послёдніz же ѕл0бы стeпень њбрsщетсz, є4же не т0кмw ўгрызaему бhти њ џнагw предпочтeніихъ, но и3 њболговaти џнагw дHбраz, ћкw не таков† с{ща.
рк7в. И$ны сyть тэлє1сныz стр†сти, и3 и4ны душє1вныz. И$ны же по є3стествY, и3 и4ны ±же проти1ву є3стествA. И# и4же џвы ќбw tрэвazй, њ џвэхъ же пр0мысла не творsй, под0бенъ є4сть человёку, nпл0тъ ќбw выс0къ покровeнъ на ѕвёри поставлsющу, соуслаждaющусz же пти1цамъ kдyщымъ мhсленнагw віногрaда грHздіz, вои1стинну свBтлаz.
рк7г. Вопeрвыхъ душA въ мечтaніи бывaетъ ѕлaгw, тaже въ желaніи, посeмъ въ слaсти, и3ли2 въ печaли, тaже си1це въ чyвствэ, и3 посeмъ во њсzзaніи ви1димомъ, и3 неsвномъ во всёхъ, съ послёдующимъ, п0мысломъ, кромЁ пeрвагw движeніz, є3мyже пріsту не бhвшу, всE є4же по нeмъ ѕло2 недёйственно њбрsщетсz.
(с. 1126)
рк7д. Приближaющіисz ќбw къ безстрaстію, мечтaніи є3ди1нэми колeблеми сyть, желaніи же, ўмёреннw стрaстніи, въ чyвствэ же бывaютъ ѕлaгw. Ѕлоупотреблsющіи ќбw потрє1бнаz, но скорбsщіи, во њсzзaніи же сопребывaющіи съ ни1мъ безпечaльнw.
рк7є. Слaсть во всёхъ ќбw тэлeсныхъ сэдaлище и4мать ўдесёхъ, не всBмъ же тaкожде стужaющи ви1дитсz, но џвэмъ ќбw наипaче въ желaтельной чaсти души2, џвэмъ же въ ћростной, и3нёмъ же въ словeснэй, чревобёсіемъ, ћростію и3 лукaвствомъ, вин0ю всёхъ сквeрныхъ страстeй.
рк7ѕ. Нyждно u5бо є4сть ч{вства ћкw вратA tверзaти грaда: нyждно же не попущaти во tверзeніи нyждныхъ совходи1ти kзhкwмъ, хотsщымъ брaней и3 рaти винHвнымъ бывaющіz.
рк7з. Слaсть ќбw, мaти желaніz: ћрости же њстрожeлчіе, зaвисти же лукaвство бывaетъ: не и4мать же ми1ра съ послёдними, проти1ву начaльныхъ не подвизazйсz, нижE въ пристaнище ўмэреннострaстіz м0жетъ входи1ти нyждею зaпwвэди дёлаz.
рк7и. Прил0ги tражaющіи не попущaютъ внyтрь словeснагw віногрaда, ћкw ѕвэрє1мъ, помыслHмъ входи1ти, и3 сyщихъ є3гw2 на врeдъ бывaти. Сочетавaющіисz же ќбw, но не соуслаждaющіисz, пр0стэ входи1ти тBмъ попущaютъ. Не касaтисz же ничесогw2 сyщихъ є3гw2, слaдцэ же ќбw сочетавaющіисz со страстьми2 чрез8 п0мыслы, въ сосложeніе же не приходsщіи, ўпод0бишасz њстaвльшымъ вє1при ди6віz внyтрь селA, и3 nпл0та вни1ти, въ сhтости же тогw2 віногрaдныхъ бhти гр0здій не попусти1вшымъ. Тaже њбрэт0ша того2 си1лы своеS крёпльша, въ сосложeніи мн0жицею страстeй њбрэтaющеесz.
рк7f. Не u5 дости1же въ простотY є3щE трeбуzй прилэжaніz њ nпл0тэ воздержaніz: совершeнный бо, глаг0летъ, не воздeржитсz, но є3щE подвизazйсz. Под0бенъ же є4сть и3мyщему віногрaдъ и3ли2 ни1ву, не посредЁ мн0гихъ и3нhхъ віногр†дъ и3ли2 ни1въ, но во ќглэ нёгдэ: и3 сегw2 рaди трeбующему мн0га хранeніz, и3 трезвeніz. Въ простотy бо пришeдшагw t всегw2 віногрaдъ (с. 1127) неприкосновeнъ бывaетъ. Ћкоже царю2 и3ли2 и3н0му комY вкyпэ начaльствующу стрaшну, и3 t є3ди1нагw слyха, татє1мъ же и3 приходsщымъ, ўжасaтисz творsщымъ начинaніе.
Rл. Мн0зи ќбw на крeстъ ѕлострадaніz восх0дzтъ, мaли же и3 гвHздіz є3гw2 пріeмлютъ: трудHвъ бо и3 скорбeй ±же по произволeнію послушли1ви мн0зи, без8 произволeніz же приходsщихъ, є3ди1ни мjру семY совершeннэ ўмeршіи и3 пок0ю є3гw2.
рlа. Всёхъ ќбw к0жаныхъ ри1зъ мн0зи совлек0шасz, послёдніz же ±же тщеслaвіz, є3ди1ни и5же мaтери є3гw2 самоуг0діz возгнушaвшіисz.
рlв. ПохвалY человBкъ и3 nтрaду тёла пріeмлzй, ќбw не стерпэвazй же, сeй послёдніz тщеслaвіz ри1зы нaгъ бhвъ, со мн0гими воздыхaніи взыскyемагw жили1ща нбcнагw въ свётлость tсю1ду спод0бисz њблещи1сz.
рlг. И$но дёйство, и3 и4но дёйстованіе, и3 сіE ќбw грэхA соверши1вшагwсz є4сть показaтельно, т0 же сладострaстіz є3ди1нагw внутрьyду дёйствуемагw, но не внЁ: ћкоже t своеS ќбw не преходsщіи земли2, дaнь же носsщіи nбaче начaльствующымъ тоS желaнную.
рlд. Вкyсу держaщусz въ сластeхъ, не возм0жно и3 всBмъ чyвствамъ не спослёдствовати, ѓще хлaднэйшихъ и3 ми1рна бhти мнsтсz подчрє1внаz, ћкоже ±же состарёвшихсz, разжжeніz не стрaждущихъ t ўвzдeніz. Но не за є4же не раждaти цэломyдренна непл0ды прелюбодёйствующи суждeна бyдетъ. Цэломyдрствовати же всsкаго не стрaждущаго внyтрь, рекли2 бhхомъ ни зрёніемъ ўслаждaющагосz.
рlє. Въ пи1щи и3 зрёніи и3 глaсэхъ желaтельное души2 њбличaетсz, kково2 є4сть: ўслади1тельными же и3 и4накw сyщими во вкyсэ, и3 зрёніи, и3 слyхэ, и3ли2 ћкw ўпотреблsюще и5хъ, и3ли2 ћкw ѕлоупотреблsюще, и3ли2 срeдственнw ко nбои1мъ њбрэтaющесz.
рlѕ. Въ ни1хже стрaхъ не предварsетъ, ћкw џвцы, не и3мyще пaстырz въ смущeніи п0мыслы њбрsщутсz, во благочи1ніи же (с. 1128) и3 внyтрь њгрaды сyщыz по благозак0нію, послёдующу и3ли2 пред8идyщу є3мY.
рlз. Вёры сhнъ є4сть стрaхъ, зaповэдей же сeй є4сть пaжитникъ: и3 и4же мaтерь не стzжaвый, nвчA kви1тсz, ћже њ гDэ пaжити не спод0битсz.
рlи. Џви ќбw нач†ла є3ди6на и4мутъ д0брыхъ, џви же и3 си1хъ среды6 џви же и3 концы2 и4хъ: без8 ни1хже ћкw в0инъ нaгъ кjйждо њбрsщетсz, и3ли2 сан0вникъ без8 nбр0кwвъ. И# сегw2 рaди т0й ќбw свою2 т0кмw хрaмину, t начинaющихъ тёй стужaти соблюдaz, сeй же не въ чeсти прили1чнэ њбрэтazсz, съ ни1миже ѓще собирaетсz.
рlf. Подущaющіи нaсъ со сластьми2 ходи1ти гортaнію несовершeнныхъ сyщихъ, под0бно нёчто творsтъ срёзовати побуждaющымъ р†ны во здрaвіе ўжE пришeдшыz, и3ли2 крaсты за слaдость чесaти, и3ли2 возжиг†ющаz nгнeвицу ћсти, и3ли2 разграждaти віногрaдъ св0й, и3 попущaти входи1ти ћкw вeпрю ди1вію мудровaнію пл0ти, и3 мы6сли благ‡z ћкw грHздіz поzдaти, и5мже повиновaтисz не подобaетъ, нижE безврeменными прекланsтисz ласкaніи, человBкъ же и3 страстeй, ўкрэплsти же пaче nпл0тъ воздержaніемъ, д0ндеже престaнутъ и3 ѕвёріе плотск‡z стр†сти рыкaти, и3 ћкw пти1цы п0мыслы не сходи1ти губи1ти віногрaдъ, гобзyющу дyшу видёніи, ћже во хrтЁ ї}сэ гDэ нaшемъ, є3мyже слaва во вёки, ґми1нь.
(с. 1129)
Њ препод0бномъ кассіaнэ.
Препод0бный nтeцъ нaшъ кассіaнъ ри1млzнинъ живsше въ цaрство fеод0сіа ю3нёйшагw, въ лёто t хrтA четhреста три1десzть трeтіе. T трудолю1бнw сочинeнныхъ и4мъ сл0въ, њ nсми2 п0мыслэхъ, и3 њ разсуждeніи здЁ положи1шасz, ћкw всsку п0льзу и3 благодaть и3сточaющыz. Поминaетъ же њ си1хъ и3 премyдрэйшій фHтій си1ми словесы2 глаг0лz: въ чтeніи р§з, страни1цэ с…є и3 с…ѕ. И# втор0е, речE, є4сть препод0бнагw кассіaна сл0во, њ nсми2 п0мыслэхъ: на чревобёсіе, блyдъ, сребролю1біе, гнёвъ, печaль и3 ўнhніе, тщеслaвіz же и3 гордhни касaетсz. Полeзна же, ѓще что2 и4но сyть словесA сі‰ и3зволsющымъ трудолю1бный воспріsти п0двигъ. И# трeтіе же съ си1ми кyпнw сл0во прочтено2 нaми. Ќчитъ џнъ въ т0мъ, что2 є4сть разсуждeніе, и3 ћкw сіE б0льшее є4сть и3нhхъ добродётелей, и3 tкyду раждaетсz, и3 ћкw мн0жае свhше сходsщь є4сть дaръ, и3 прHчаz.
Њ сeмъ препод0бномъ и3 цRковь, к7f февруaріа мцcа творS пaмzть, честьми1 же и3 хвалaми ўблажaетъ є3го2.
(с. 1130)
С™aгw кассіaна ри1млzнина, њ nсми2 стрaстныхъ п0мыслэхъ.
Пред8 си1мъ њ w4бразэ nбщежи1тій сочини1вше сл0во, пaки въ настоsщемъ на вaши дерзнyвше моли1твы, предпріsхомъ написaти њ nсми2 п0мыслэхъ грэхA: њ њб8zдeніи глаг0лю, и3 блудЁ, њ сребролю1біи, гнёвэ, печaли, ўнhніи, тщеслaвіи и3 гордhни.
Њ воздержaніи чрeва.